preloader

Konu Seçimi Nasıl Yapılmalı?

Yüksek öğrenim gören (Yüksek Lisans, Doktora) tüm öğrenciler ders aşamalarını tamamladıktan sonra tez yada proje yazmak zorundadırlar. Tez aşamasına geçildiğinde yapmanız gereken ilk şey, danışman hocanızın konuyu size bırakılıp bırakılmadığını öğrenmektir. Genelde danışman hocalar konu seçimini size bırakmaktadırlar. Konu seçerken ilk olarak hocanızın daha önceden danışmanlık verdiği konu başlıklarına göz atmanız gerekmektedir. Aynı zamanda hocanızın kendi yüksek lisans ve doktora tez konularını, hangi dersleri verdiğini öğrenmelisiniz. Bu bilgiler genelde üniversitenizin internet sayfasında, hocanızın özgeçmişinde yer almaktadır. Yok ise hocanızdan talep edebilir, yada bölüm kütüphanenize göz atabilirsiniz. Bu aşamadan sonra hocanızın nasıl konuları kabul ettiğini öğrenebilir ona göre konu araştırmasına girişebilirsiniz. Konu araştırırken YÖK Tez Merkezi’nden ve “google akademik”den faydalanabilirsiniz.

Tez seçiminizi akademik bir kariyer düşünüp düşünmediğinize göre yapmalısınız. Çok özel konularda çalışarak üniversitenizin BAP (Bilimsel Araştırma Projeleri) yada Tubitak gibi kurumların destekleri ile de tez çalışmalarınızı yürütebilirsiniz.

Konu seçimine ilişkin sorularınızı konu altına yorum yaparak sorabilirsiniz..

Tezsiz Yüksek Lisans Konu Seçimi

Tezsiz yüksek lisansta, dönem projesi yada ödev adı adını almaktadır. Genelde 5.000-10.000 kelime arasında olması beklenmektedir. Yazılmış projeler incelendiğinde sayfa sayısı olarak da 50 sayfa civarında olmaktadır. Tezsiz yüksek lisansda genelde literatür araştırması şeklinde yapılması istenmektedir. Nadiren de olsa bir uygulama bölümü istendiği de görülmektedir. Bu bağlamda konu seçerken literatür üzerinden gidilebilecek ucu kapalı konular seçilmelidir.

Örneğin;

“Türkiye ve Fransa Yerel Yönetimlerinin Karşılaştırılması”

yada

“Kadın Çalışanların Yaşadıkları Mobbing Sorunları” gibi..

Bu konular eğitim aldığınız bölüme göre değişebilir. Tezsiz yüksek lisanslarda genelde çok komplike konular istenmez, bu nedenle kaynak sorunu yaşamayacağınız, yeterince kaynağı olan konuları seçebilirsiniz. Genelde 3 farklı konu ile gittiğinizde hocanız arasından birini seçer yada seçtiğiniz konulara uygun, yakın konu önerilerinde de bulunabilir.

Tezli Yüksek Lisans Konu Seçimi

Tezli yüksek lisansda  ortaya bir hipotez koymanız ve bu doğrultuda tezinizi sunmanız istenir. Sadece literatür araştırması şeklinde çalışmalarında yapıldığı görülmüştür ama bu oran çok azınlıktadır. Genelde Sosyal Bilimler Enstitüsü’ne bağlı bölümlerde Nitel yada Nicel araştırma yapılması istenir. Bu bağlamda da genelde anket çalışması yapılmaktadır. Konu seçimine geçmeden önce muhakkak hocanız ile nasıl bir çalışma yürüteceğinizi, anket yapılacak ise hangi bölgelerde yada kurumlarda uygulayabileceğinizi konuşmalısınız. Sonrasında ise hocanızın özel mi yoksa kaynak bakımından bol bulunan bir konu üzerinden mi çalışmanızı istediğini öğrenmelisiniz. Çok zorlamayan bir danışmanınız varsa sorun yaşamazsınız. Fakat öğrencilerin deyimi ile zorlayan bir danışman ile tez aşamanızı yürütecekseniz, daha özel ve az çalışılmış konuları seçmeniz gerekmektedir. Bu bağlamda YÖK tez merkezi üzerinden düşündüğünüz konuların ne kadar çalışıldığını öğrenebilirsiniz. Buna göre az çalışılmış konuları seçmeye çalışmalısınız. Yada farklı değişkenleri daha önce çalışılmadık şekilde harmanlayabilirsiniz. Genelde tezli yüksek lisanslar iki değişkenin ilişkisini incelemek üzerine kurulur, nadiren üç değişkeninde kullanıldığı görülmektedir.

Örneğin;

“Otantik Liderlik ve Örgütsel Sessizlik İlişkisi” gibi..

Fen Bilimleri Enstitüsü’ne bağlı bölümlerde ise saha araştırması yada laboratuvar çalışmaları yapmanız gerekmektedir. Bu bağlamda konu seçiminden önce danışman hocanız ile birlikte ortak ilgi alanlarını belirlemeniz ve bu doğrultudaki konulara yönelmeniz gerekmektedir. Aynı zamanda sizinde rahatlıkla yapabileceğiniz konuları seçmeye özen gösterin, aksi halde yüksek lisans sizin açınızdan tam bir külfete dönüşebilir. Örneğin, saha araştırması olan bir konu seçebilir ve farklı şehirlerden veri toplamanız gerekebilir. Bu tarz çalışmalarda hem vakit hemde nakit planlamanızı önceden yapmanız gerekmektedir. Hele ki çalışıyor iseniz bu tarz konuları iş takviminize göre seçmeniz gerekmektedir. Bu bağlamda çalışan kişiler için laboratuvar çalışmaları daha uygun olacaktır.

Doktora Konu Seçimi

Doktorada tez yazmak yüksek lisansa göre çok daha uzun sürecektir. Ortalama bir yüksek lisans çalışması 3-4 ay sürerken bir doktora çalışması ortalama 2 yıl sürmektedir. Bu nedenle doktora yapmadan önce planlamanızı çok iyi yapmalısınız. Doktorada konular genelde Türkiye’de hiç çalışılmamış, çok nadir çalışılmış yada az çalışılmış konular üzerinden seçilir. Bu zorluk seviyesi yine hocanızın talebine göre şekillenecektir. Doktora’da danışman hocanızınız yanı sıra, juri hocalarınızda olacaktır. Bu nedenle sadece kendi danışmanınızdan değil tür juriden geçecek bir konu seçmelisiniz. Bu bağlamda öncelikle YÖK’te yer alan bölümünüzle ilgili tezleri iyice incelemeli ve size özel olabilecek konuları seçmelisiniz. Aynı zamanda akademik makale sitelerini de taramalısınız. Doktora tezlerinde güncel konuları seçmeniz çalışmanızın tez öneri aşamasında daha rahat kabul edilebilmesi adına önemli olacaktır. Sürekli çalışılan bilindik konular farklı değişkenler ile incelense de genelde doktora tezlerinde istenmez.

Örneğin Ziraat Mühendisliği alanında öğrenim gören bir öğrenci tez konusu olarak son dönemde popüler olan “solucan gübresi” üzerinden bir konu seçebilir. Hem Türkiye’de yeni, hem popüler hemde güncel bir konudur. Aynı zamanda bu alanda yazacağınız güzel ve verimli bir tez sayesinde iş bulma imkanınız da artacaktır. Bu tarz benzeri konuları kendi bölümlerinizde çoğaltabilirsiniz.

Doktorayı meslekte yükselmek, kıdem almak vb. nedenlerden ötürü yapıyorsanız, bu durumdan danışman hocanızında bilgisi varsa muhtelemen size daha kolay konular seçmeniz konusunda özgür bırakabilir. Yinede juriden geçeceğiniz için hiç çalışılmamış yada çok az çalışılmış konular yerine nispeten az çalışılmış konulara yönelebilirsiniz. Bu bağlamda yine YÖK’ün sitesinden az çalışılmış konular üzerinden farklı değişkenleri bir araya toplayarak güncel çalışmalar da yürütebilirsiniz. Fen Bilimleri Enstitüsüne bağlı öğrenciler içinde yakın tarihte yapılmış bir araştırmanın benzerini yapabilir, kendi verileriniz ile benze yapılmış verileri karşılaştırabilirsiniz. Yüksek lisansa göre biraz daha kapsamlı yapmanız gerekecektir tabi..

 

 

3 Comments

  • […] Konu Seçimi […]

  • Merhaba yüksek lisans yapıyorum ama tez konusunda çok bilgim yok mlsef. işletme alanında az çalışılmış 2 değişkenli konu önerebilirmisiniz?

    • Merhaba,

      Öncelikle işletme bölümü altında hangi konuya yoğunlaşmak istiyorsun onu belirlemelisin. Örneğin; yönetim organizasyon için son yıllarda liderlik konuları çok popüler. Otantik liderlik ise diğer liderlik tarzlarına göre çok daha yeni bir konu, bu konuya yönelebilirsin. YÖK Tez Merkezinden hem bu konuya dair hemde işletme alanındaki tezleri görebilirsin.

Leave a Reply